Rouwen rond de dood

Wanneer er een naaste overlijdt dan ontstaat er voor nabestaanden een onbekende situatie. Het voelt anders, het denken vertraagd (‘mijn hoofd is zo vol’), familiepatronen kunnen zichtbaar worden. Beslissingen nemen in deze verwarrende gemoedstoestand is niet altijd eenvoudig. Het vraagt om een ‘hier en nu’ denken, in het moment zijn.

In het moment waarin ruimte en tijd gegeven wordt, worden juiste beslissingen genomen. Dat wat je van te voren niet had bedacht, kan juist dan helder worden. Geen enkel afscheid is hetzelfde, geen enkele familie is hetzelfde. Er zijn ook factoren en omstandigheden die het verdriet en het afscheid nemen kunnen bepalen. Soms is er intens verdriet of is er bijvoorbeeld nog nauwelijks onderling contact tussen gezinsleden of familieleden. Allemaal  factoren die van invloed zijn op de wijze van het omgaan met rouw rond de dood.

In het boek Kom hier dat ik u kus van Griet op de Beeck, wordt beschreven hoe een samengesteld gezin omgaat met rouw. Zij beschrijft situaties van onmacht en heftig verdriet.  “Verdriet is niet deelbaar, dat denk ik, omdat woorden niet genoeg zijn, omdat armen die  omarmen het gevoel niet wegnemen, omdat begrijpen, echt begrijpen, simpelweg niet bestaat, zelfs niet tussen zussen die de blikken kennen van hun ouders, en het geluid van harten die aan flarden worden geschoten, en het stikken in de dikke lucht van salons en woonkamers en keukens waar ze met veel woorden zitten te zwijgen tegen elkaar.” En vervolgens beschrijft ze het onbekende van het samen afwachten van de dood: “Wij hebben dit niet kunnen oefenen, dit samen wachten op de dood. Jammer, want ik heb zelden zoveel verenigde onbeholpenheid gezien, zoveel opgetelde soorten van onvermogen, zoveel mensen die bij mekaar niet gewoon zichzelf kunnen zijn, zelfs niet op dit soort uren van de waarheid.”

In ons werk zien wij dat elke situatie anders is, dat elk afscheid anders is. Soms is er veel harmonie en onderlinge steun, soms speelt de oude familiegeschiedenis een rol in het omgaan met rouw rond de dood. In onze uitvaartbegeleiding betekent dit erkennen dat wat er is, het professioneel en gepast kunnen omgaan met de diversiteit aan gevoelens en reacties en het samen met nabestaanden vorm geven aan het afscheid. Oog hebben voor mensen en rekening houden met rouw rond de dood.

Uiteindelijk is elk afscheid een persoonlijk afscheid. Elk op een eigen wijze.

In het nieuws